Шагаа дээрге эрги чылды удээринин болгаш чаа чылды уткуурунун улуг байырлалы болур. Ук байырлалды Топ...

Азиянын бугу чоннары эрттирер. Бо байырлал 12 чыл эргилдедиг календарьга чагырткан.
Шагаа – чыл эргилдезинин байырлалы. Тывалар Шагаа байырлалын кончуг чугула коор, баш бурунгаар кедергей белеткенир. Кустен эгелеп, шагаа чемин тускайлап салып эгелээр. Шагаага догерер малды башПоказать ещё бурунгаар  демдектей коруп алыр. Бичии уругларга улээр чаагай чокпекти, курут болгаш ааржыны тускайлап шыгжаар. Ынчангаш Шагаа чеми колдуунда белен болур.
Шагаа байырлалы Тывага бир ай уламчылаар. Шагаа уезинде кижилер ойнап-хоглээр, ылангыя аныяктар аразында моорейлежир, кожамыкка чижир, чунгулаар, кажыктаар, тевектээр, аалдар кезип «бардамнаар».
Шагаа будуузунде "Танды кожуунун ог булеге болгаш уругларга ачы буян чедирер топтун хонар салбырынын кижизитирикчи уруглар аразынга шыдыраа моорейи болуп эрткен. Мооорейнин туннелинде 1 черге Хертек Айлаш , 2 черге Хертек Сай-Хаана, а 3 ку черге Оюн Айдыс толептиг болганнар.